گز 

نمایش 1 - 14 از 14 محصول
نمایش 1 - 14 از 14 محصول

گز

گز نام درختچه‌ای است که تا به حال 30 گونه از آن شناخته شده است. این کلمه در زبان هندی با نام «چهاو» و در زبان عربی با نام «طرفا» شناخته می‌شود. صمغ این درختچه همانند دیگر درختچه‌ها برای مصارف گوناگونی استفاده می‌شود که یکی از آن‌ها استفاده به عنوان مسهل است. همچنین از آن برای دباغی، رنگرزی و درمان بیماری‌های چشم نیز استفاده می‌شود. یکی از معروف‌ترین گونه‌های این درختچه گزانگبین نام دارد. این گونه بیشتر در شوره‌زارها و مناطق کویری استان اصفهان می‌روید. این نوع را می‌توانید در برخی از مناطق خوانسار و چهارمحال بختیاری نیز پیدا کنید.

مواد تشکیل دهنده گز

از درختچه گزانگبین ماده‌ای با نام انگبین بدست می‌آورند که دارای طعم شیرینی و مطبوعی است. از این ماده برای گزسازی در اصفهان استفاده می‌شود. امروزه مردم از این کلمه به عنوان یک درختچه یاد نمی‌کنند، بلکه تمام مردم آن را یک شیرینی معروف می‌شناسند. برای ساختن این شیرینی از ماده اصلی انگبین استفاده می‌کنند. این سوغات اصفهانی جزو شیرینی‌هایی است که افراد در جشن‌های ایرانی مانند عید نوروز و شب یلدا برای پذیرایی از مهمان استفاده می‌کنند. به جرئت می‌توان گفت نوع اصفهانی این شیرینی از بهترین شیرینی‌های کشورمان است.

گز این شیرینی خوشمزه به وسیله چند ماده اصلی تهیه می‌شود که در ادامه به بررسی آن‌ها می‌پردازیم:

• آب

• شکر

• گلوکز مایع

• سفیده تخم مرغ

آب مورد نیاز برای تهیه این شیرینی باید آب آشامیدنی با استاندارد ملی ایران باشد. همچنین دارای حد مجاز آلودگی باکتریولوژیکی آب آشامیدنی باشد. شکر استفاده‌شده در آن باید دارای هیچگونه ماده افزودنی نباشد. قبل استفاده از گلوکز مایع باید بر روی آن آزمایش‌های مختلفی انجام شود تا اثبات شود ویژگی‌های استاندارد ملی را داشته باشد. سفیده تخم‌مرغ مورد نیاز برای تهیه را می‌توانید از تخم‌مرغ‌های معمولی بدست آورید و یا از پودر آن استفاده کنید. 125 گرم پودر سفیده تخم‌مرغ معادل یک کیلوگرم سفیده تخم مرغ تازه است.

مغزهای افزودنی برای تهیه گز

برخی از تولیدی‌ها از مغزهای مختلفی استفاده می‌کنند، تا محصولشان خوشمزه‌تر و جذاب‌تر نسبت به دیگر رقبا شود. مغزهایی که می‌توانید برای تهیه این سوغات اصفهانی استفاده کنید شامل فندق، پسته، بادام شیرین و گردو بادام خاکی می‌باشد. مقدار مغز استفاده‌شده در گز بر اساس میزان مواد تولیدی متفاوت است.

قبل از استفاده از این مغزها بهتر است آنها را کمی بو داده کنید تا طعم خامی آن‌ها گرفته شود. قنادی‌ها موظف هستند قبل از استفاده از این مغزها آن‌ها را از لحاظ آلودگی و بیولوژیکی ازمایش کنند. به جز استفاده از مغزها می‌توان از مواد غذایی دیگری همچون ترنجبین، کاکائو، گلاب، شیر خشت، عرق بیدمشک، میوه، عسل، زعفران و هل استفاده کرد. مقدار و نوع استفاده از این مواد بستگی به ذائقه فرد دارد.

نشانه های گز مرغوب

گزهایی که از ماده انگبین برای تهیه آن‌ها استفاده می‌شود، به طور معمول دارای ارزش غذایی بالاتری نسبت به دیگر گزها می‌باشند. حتی در برخی موارد دارای خاصیت درمانگری می‌باشند. برای مثال از آن گزها برای تقویت کبد، معده و کلیه‌ها استفاده می‌شود. همچنین برای درمان یبوست بهترین گزینه است و داروی تب‌بر عالی می‌باشد.

انواع گز

گزها بر اساس مواد افزودنی به انواع مختلفی تقسیم می‌شوند، که ما تلاش کرده‌ایم تمام آن‌ها را در اینجا به طور کامل بیان کنیم.

گز رژیمی

واضح است گزهایی که دارای شیرینی کمتری هستند یا از قند ضعیف شده مانند ایزو، مانیتول و سوربیتول در آن‌ها استفاده شده به عنوان شیرینی رژیمی شناخته می‌شود. این نوع گزها برای افرادی که دارای دیابت هستند، مناسب است و بدون هیچ نگرانی می‌توانند آن را مصرف کنند.

گز کم شیرین یا رژیمی نسل جدیدی از این شیرینی است که از قندهای طبیعی ضعیف شده‌ای چون مانیتول، سوربیتول و ایزو مالت تهیه می‌شود. این قندها برای متابولیزه (تجزیه شدن) در بدن نیاز به انسولین ندارد و برای افراد دیابتی مناسب است؛ اما در این میان جدیدترین شیرین‌کننده رژیمی، قند استحصالی از گیاهی با نام استویاست. استویا گیاهی است که در حال حاضر در برخی نقاط کشور کشت می‌شود و از قند استخراج‌شده آن برای شیرین کردن برخی محصولات قنادی استفاده می‌شود. این قند معمولاً بافت محصول را سبز رنگ کرده و بر خلاف شکر در اثر حرارت تغییر رنگ نداده و رنگ اصلی خود را حفظ می‌کند.

گز سفارشی

در این نوع معمولاً از مغزهای پسته و یا بادام استفاده شده است و میزان استفاده از آن‌ها بستگی به سفارش افراد دارد. باید به این نکته توجه کنید که طعم محصول به میزان انگبین موجود در آن بستگی دارد و مغزها تأثیر چندانی بر روی طعم آن ندارند.

گز آردی

در این نوع، گزها در سلفون و یا جلد مخصوص در کنار مقداری آرد قرار می‌گیرند. بسته‌بندی این نوع به این صورت است که، در ابتدا مقداری آرد در ته جعبه می‌ریزند و گزها را به صورت گل در آن می‌چینند. تمام گزها را به صورت لایه‌ای در جعبه قرار می‌دهند و لایه به لایه آرد به آن اضافه می‌کنند.

گز بدون گزانگبین

برای تهیه این نوع از گلوکز مایع، آب، سفیده تخم مرغ، شکر و مغزهای مختلفی مانند فندق، پسته و بادام استفاده می‌کنند. این نوع به صورت آردی، برشی و سکه‌ای و... تولید می‌شود.

سخن آخر

در این مطلب درباره گز و انواع آن صحبت کردیم. این شیرینی که از محبوب‌ترین سوغات اصفهانی است، شهرت زیادی به خاطر طعم دلنشینش به دست آورده است. سعی کنید در استفاده از این شیرینی زیاده روی نکنید.